۱۹ دسامبر ۲۰۲۵-یک مطالعه مشترک از آزمایشگاه علوم پزشکی شورای تحقیقات پزشکی(LMS) و کالج ایمپریال لندن نشان داده است که پروتئین ACE2 می تواند نقش محافظتی در برابر دو بیماری شایع، یعنی فشار خون بالا و دیابت نوع ۲ ایفا کند؛ بیماری هایی که میلیون ها نفر در سراسر جهان را تحت تأثیر قرار می دهند.
پروتئین‌های در گردش خون می توانند نشان دهند در بدن چه می‌گذرد؛ از نحوه پردازش انرژی گرفته تا چگونگی بروز بیماری ها. برخلاف آزمایش های ژنتیکی که عوامل خطر ثابت از بدو تولد را نشان می دهند، تحلیل پروتئین ها تصویری لحظه ای از سلامت و بیماری ارائه می دهد.
پژوهشی که در مجله Circulation: Genomic and Precision Medicine منتشر شده و توسط دکتر کاترین مک گرک از گروه تصویربرداری قلبی محاسباتی و پزشکی ژنومیک قلبی دقیق درLMS هدایت شد، نشان می دهد که چگونه برخی پروتئین های خون می توانند عوامل خطر قلبی‌عروقی را به بروز بیماری و پیامدهای آن مرتبط کنند.
دکتر مک گرک گفت: «برای پیش بینی، طبقه بندی و پیشگیری کامل از بیماری های قلبی، ما به نشانگرهای زیستی جدید و اهداف درمانی تازه نیاز داریم. هدف ما این بود که بررسی پروتئین هایی که از طریق ژنتیک با بیماری قلبی مرتبط هستند، بتواند خطر را روشن تر نشان دهد و مشخص کند آیا می توان از آن ها در آزمایش های بالینی خون استفاده کرد یا خیر».
تحلیل پروتئین ها در نمونه های بزرگ خون
برای این منظور، تیم پژوهشی ۹ پروتئین کلیدی را در بیش از ۴۵ هزار نمونه خون از بیوبانک بریتانیا بررسی کرد. این پروتئین ها شامل ACE2، BNP،NT-proBNP و تروپونینI بودند که نقش های شناخته شده ای در عملکرد و بیماری های قلبی دارند. نتایج نشان داد که سطح پروتئین های در گردش بسته به سن، جنس، نژاد، ژنتیک، سبک زندگی و مصرف داروها تفاوت قابل توجهی دارد.
پروتئین ACE2: مقابله با فشار خون بالا
سطح ACE2 در افراد مبتلا به فشار خون بالا یا دیابت افزایش یافته بود- این دو بیماری هر دو از عوامل خطر بیماری قلبی هستند. این اثر به ویژه در زنان دیده شد و تحت تأثیر تغییرات ژنی مرتبط با دیابت قرار داشت. با استفاده از روشی ژنتیکی به نام دو نمونه تصادفی سازی مندلی، پژوهشگران شواهدی یافتند که نشان می دهد افزایش سطح ACE2 ممکن است در واقع تلاشی برای محافظت در برابر فشار خون بالا و دیابت نوع ۲باشد.
پروتئین ACE2، در دوران همه گیری کووید-۱۹ توجه جهانی را به خود جلب کرد، زیرا همان پروتئینی است که ویروس برای ورود به سلول‌های انسانی از آن استفاده می کند. ACE2 ترکیب آنژیوتانسینII (ماده ای که باعث تنگی عروق می شود) را تجزیه کرده و موادی تولید می کند که عروق را شل می کنند. بنابراین، افزایش سطحACE2 در افراد مبتلا به فشار خون بالا ممکن است یک واکنش جبرانی باشد که به شل شدن عروق کمک می کند. از آنجایی که فشار خون بالا و دیابت بسیار شایع هستند، شناسایی ACE2 به عنوان یک نشانگر زیستی جدید و نسبتاً ناشناخته می تواند پیامدهای مهمی برای مراقبت از بیماران داشته باشد.
پیامدها برای درمان فشار خون و دیابت
مهارکننده هایACE (داروهای رایج درمان فشار خون) با مسدود کردن پروتئینACE1 عمل می کنند؛ پروتئینی که برخلاف ACE2، آنژیوتانسینII تولید می کند. یافته های جدید می توانند بر نحوه استفاده از این داروها و انتخاب بیماران مناسب تأثیر بگذارند، زیرا احتمالاً تعادل ACE2:ACE1 در موفقیت درمان نقش دارد. افرادی که سطحACE2 آن ها به طور طبیعی تغییر یافته است، ممکن است برای برخی مهارکننده های ACE مناسب تر باشند و این می تواند به درمان های شخصی تر بر اساس سطحACE2 خون منجر شود.
محققان در پژوهش های آینده بررسی خواهند کرد که آیا افزایش فعالیت ACE2 یا تقلید از اثرات آن می تواند درمان فشار خون بالا و دیابت را بهبود بخشد. مطالعات پیش بالینی قبلی نشان داده اند که داروی ضد دیابت رایج متفورمین بیان ACE2 را افزایش می دهد و بخشی از اثرات خود را از این طریق اعمال می کند.
اهمیت همکاری بین رشته ای
دکتر مک گرک، گفت: تحقیقات ما نشان داد که چگونه علم داده های اکتشافی می تواند نشانگرهای زیستی و درمان های جدید بیماری را بیابد و همچنین درک ما از درمان های موجود و بیمارانی که بیشترین سود را می برند، تغییر دهد. کلید این کار همکاری بین رشته ای بود، با همکاران جوان پرانرژی از جمله دکتر لارا کوران، دکتر آرون ساو، حمایت و راهنمایی همکاران ارشد پروفسور دکلان اوریگان، پروفسور جیمز وِر، پروفسور فو سیونگ انگ و بینش‌های بالینی ارزشمند دکتر برایان هالیدی».
منبع:
https://www.news-medical.net/news/20251219/ACE2-protein-may-play-a-protective-role-against-high-blood-pressure-and-type-2-diabetes.aspx